1.0-таҳрир, 2026-йил 15-ноябрь. 2026-йил 15-ноябрдан кучга киради. Асл тил: рус тили. Бу ўзбек (кирилл) тилидаги версия; версиялар ўртасида номувофиқлик бўлса, рус тилидаги версия устун туради.
Ушбу қоидалар Mezon Central таҳририяти қандай ишлашини, хатоларни қандай тузатишимизни ва тузатиш талаб қилиш ёки жавобингизни нашр этиш йўлларини баён этади. Улар Сайтнинг барча тил версиялари (рус, ўзбек, инглиз) учун амал қилади.
I қисм. Таҳририят стандартлари
1. Аввало фактлар. Биз текшира оладиган нарсаларни нашр этамиз: ҳужжатлар, маълумотлар, гувоҳларнинг кўрсатувлари, томонларнинг жавоблари. Материалларда аниқланган фактларни фикрлар ва баҳолардан ажратамиз.
2. Янгиликлар ва фикрлар ажратилган. Шарҳлар ва изоҳлар «Фикрлар» рукни ва плашка билан белгиланади. Таҳлил муаллиф баҳолари ва кўрсатилган манбаларга асосланган прогнозларни ўз ичига олади. Реклама ва ҳамкорлик материаллари, агар пайдо бўлса, белгиланади («Реклама», «Ҳамкорлик материали») ва янгиликлардан кўриниб турадиган тарзда ажратилади.
3. Нашрдан олдин жавоб бериш ҳуқуқи. Агар материал шахс ёки ташкилот обрўсига дахл қилса, нашрдан олдин улар билан боғланишга ҳаракат қиламиз ва жавоб учун оқилона вақт берамиз. Жавоб бўлмаса, шундай деб ёзамиз.
4. Айбсизлик презумпцияси. Шахс ёки компаниянинг материалда тилга олиниши қонун бузилиши аниқланганини билдирмайди. Айбни суд белгилайди. Биз суднинг қонуний кучга кирган ҳукмигача шахсни айбдор деб атамаймиз ва айбсизлик презумпциясини бузувчи материалларни тарқатмаймиз.
5. Манбалар ва анонимлик. Имкон бўлганда манбаларни номлаймиз. Очиқ исм шахс учун хавф туғдирса, анонимликка йўл қўйилади; бу матнда айтилади. Исмларни фақат «исм ўзгартирилган» белгиси билан ўзгартирамиз. Муаллиф хавфсизлик нуқтаи назаридан тахаллус остида нашр этиши мумкин; бунда биз кўрсатамиз: «Муаллиф хавфсизлик нуқтаи назаридан тахаллус остида нашр этади; унинг исми таҳририятга маълум». Имзосиз материаллар «Mezon Central таҳририяти» номидан чиқади.
6. Нашр тартиби. Кун тартиби ва материалларни таҳририят тайёрлайди. Терговларни нашр этиш тўғрисидаги қарорни таҳририят таклифига кўра юридик текширувдан кейин Mezon Central қабул қилади. Агар муаллифда манфаатлар тўқнашуви бўлса, уни кўрсатамиз.
7. Шахсий ҳаёт. Биз шахснинг шахсий ҳаёти ҳақидаги маълумотларни унинг розилигисиз тарқатмаймиз, жамоат манфаатини ҳимоя қилиш учун зарур бўлган ёки қонун рухсат берган ҳоллар бундан мустасно. Бундай маълумотларни келтирганда расмий манбаларга таянамиз ва бегона шахсларни аниқлашга йўл қўймаслик чораларини кўрамиз. Шахс тасвирини унинг розилиги билан нашр этамиз, тасвир оммавий тадбирда олинган, унинг оммавий фаолиятига оид бўлган ёки нашр қонун билан бошқача тарзда рухсат этилган ҳоллар бундан мустасно.
8. Болалар ва ҳимояга муҳтож шахслар. Биз ҳуқуқбузарлик қурбони бўлган ёки ҳуқуқбузарликда гумон қилинаётган вояга етмаганларнинг шахсини ошкор қилмаймиз, қонун аниқ рухсат берган ҳоллар бундан мустасно, ҳамда болаларнинг руҳий ёки жисмоний саломатлигига зарар етказадиган маълумотларни тарқатмаймиз. Ногиронлиги бор шахсларни камситувчи маълумотларни нашр этмаймиз. Болалар учун мўлжалланмаган материалларда 18+ белгиси бор.
9. Ўз жонига қасд қилиш ва зўравонлик. Ўз жонига қасд қилиш ҳақида хавфсиз ёритиш қоидалари бўйича ёзамиз: усул ва жойларни тасвирламасдан, чақириқларсиз ва улуғламасдан, ёрдам алоқалари билан. Биз зўравонликка, адоватни қўзғатишга, терроризм ва экстремизмга чақириқларни нашр этмаймиз; бу ҳодисалар ҳақидаги материаллар фақат ахборот ва таҳлил мақсадларида нашр этилади.
10. Тасвирлар ва графика. Муаллиф ва манбани кўрсатамиз. Таҳририят яратган иллюстрациялар ва графиклар «Графика: Mezon Central» деб имзоланади. Фақат ўз ёки лицензияланган тасвирлардан фойдаланамиз; ҳар бир тасвир учун муаллиф, манба ва лицензия сақланади.
11. Сунъий интеллект. Биз сунъий интеллектдан дастлабки таржималар (уларни муҳаррир текширади), сарлавҳалар, материалларни ижтимоий тармоқларга мослаштириш ва инфографика тайёрлаш учун фойдаланишимиз мумкин. Нашрни доим инсон тасдиқлайди. Сунъий интеллект яратган ёки ўзгартирган тасвирлар кўринадиган белги («Иллюстрация сунъий интеллект ёрдамида яратилган ва воқеа фотосурати эмас») ҳамда машина ўқий оладиган метамаълумотлар билан белгиланади. Ҳақиқий шахснинг ташқи кўриниши, овози ёки хатти-ҳаракатини ёки бўлмаган воқеаларни тақлид қилувчи тасвирлар, видео ва аудиони фақат шундай белги билан нашр этамиз. Тўлиқ машина таржималари белгиланади.
12. Маълумотлар ва графиклар. Графиклар ва жадваллар остида кўрсатилган манбалар бўйича тузилади; методология материалда баён этилади. Янги маълумотлар пайдо бўлганда маълумотларни янгиланганлик белгиси билан янгилашимиз мумкин.
13. Тиллар. Ҳар бир тил версиясини ўз таҳририяти юритади ва у ўз нашрлари учун жавобгар. Шошилинч тузатишлар барча тил версияларига бир вақтда киритилади. Агар материал танланган тилда мавжуд бўлмаса, бу ҳақда хабар берамиз.
14. Ўқувчилар материаллари. Ўқувчилар юборган маълумотларни фойдаланишдан олдин текширамиз. Юборилганларнинг нашр этилишига кафолат бермаймиз.
II қисм. Тузатишлар ва аниқлаштиришлар
15. Агар хато қилсак, материални тузатамиз ва бу ҳақда очиқ айтамиз. Материалнинг моҳиятига «жимгина» ўзгартиришлар киритмаймиз.
16. Тузатиш — фактик хатони бартараф этиш. Материалнинг юқорисида ёки пастида сана, нима нотўғри бўлгани ва қандай тўғри бўлгани кўрсатилади. Мисол: «Тузатиш, 2026-йил 26-октябрь. Материалнинг биринчи версиясида компания рўйхатдан ўтган ой нотўғри кўрсатилган эди. Санани тузатдик».
17. Аниқлаштириш — маънони ўзгартирмайдиган маълумот қўшиш. «Аниқлаштириш» сўзи ва сана билан белгиланади.
18. Янгилаш — ривожланаётган янгиликдаги янги фактлар. «Янгиланди: сана, вақт» ва нима ўзгаргани қисқача кўрсатилади.
19. Ўчириш ва анонимлаштириш. Биз материалларни ўчирмаймиз, балки тузатамиз ёки тўлдирамиз. Анонимлаштириш ёки индексдан чиқариш истисно ҳолларда (вояга етмаганлар, хавфсизликка таҳдид, бекор қилинган айбловлар, суд қарори ёки қонуннинг бошқа талаби) таҳририят қарорига кўра рухсат этилади. Ҳар бир бундай қарор журналга ёзилади, материал ўрнида эса огоҳлантириш кўрсатилади. Архив муддатсиз; тузатилган материал санали белгини сақлайди.
20. Сарлавҳалар ва иллюстрация изоҳларидаги тузатишлар матндагидек нашр этилади.
III қисм. Рад этиш ва жавоб бериш ҳуқуқи
21. Ким мурожаат қилиши мумкин. Ҳар қандай шахс ёки ташкилот (жумладан, вакил орқали) ҳақиқатга мос келмайдиган ва уларнинг шаъни, қадр-қиммати ёки иш обрўсига путур етказувчи маълумотларни рад этишни талаб қилишга, шунингдек материалда уларнинг ҳуқуқлари ёки қонуний манфаатларини бузувчи маълумотлар нашр этилган бўлса, ўз жавобини нашр этишга ҳақли.
22. Қандай мурожаат қилиш керак. [email protected] манзилига «Тузатиш / Жавоб» мавзусида ёзинг ёки Сайтдаги тузатиш сўрови шаклидан фойдаланинг. Мурожаатни рус, ўзбек ёки инглиз тилида юборишингиз мумкин. Кўрсатинг: материал манзили; баҳслашаётган парча; сизнингча хато нимада ва бу нима билан тасдиқланади (ҳужжатлар, ҳаволалар); исмингиз ва алоқа усули; агар ташкилот номидан ёзсангиз — лавозими ва ваколати. Агар жавобни нашр этишни сўрасангиз, унинг матнини илова қилинг.
23. Муддатлар. Қабул қилинганини 3 иш куни ичида тасдиқлаймиз ва қарорни 10 иш куни ичида билдирамиз. Мураккаб мурожаатлар кўпроқ вақт талаб қилиши мумкин, бу ҳақда огоҳлантирамиз. Мурожаатни материал нашр этилган тил версиясининг таҳририяти кўриб чиқади. Ҳаёт ёки хавфсизликка таҳдид ёки вояга етмаганларнинг шахсий маълумотларини нашр этиш билан боғлиқ сўровлар устувор тартибда кўриб чиқилади.
24. Биз нима қиламиз. Агар маълумотлар далиллар билан тасдиқланмаса ёки хато аниқ бўлса, рад этиш ёки тузатишни нашр этамиз. Агар материал тўғри бўлса, сабабларини ёзма равишда тушунтирамиз. Жавобингиз бепул нашр этилади.
25. Рад этиш ёки жавоб қандай нашр этилади. Рад этиш ва жавоб Сайтда баҳсли материал нашр этилган бўлим ва тил версиясида, худди шу шрифтда, «Рад этиш» ёки «Жавоб» сарлавҳаси остида, баҳсли материалга ҳавола билан жойлаштирилади; баҳсли материалнинг ўзида рад этиш ёки жавобга ҳаволали белги қўйилади. Рад этиш ёки жавоб ҳажми баҳсли парча ҳажмидан икки баравар ёки ундан кўп ошмаслиги керак. Матн қонунни бузса, ҳақоратни ўз ичига олса ёки баҳсли маълумотларга алоқадор бўлмаса, нашрни рад этишга ҳақлимиз; рад этиш ва унинг сабаблари ҳақида сизга ёзма равишда хабар берамиз.
26. Суд. Бу сизнинг судга ёки бошқа ваколатли органга мурожаат қилиш ҳуқуқингизни чекламайди. Бир қатор давлатларда бундай талаблар бўйича судга мурожаат қилиш муддати нашр санасидан бошлаб бир йилни ташкил этади.
IV қисм. Бузилишлар ҳақида хабарлар
27. Агар Сайтда қонун билан тарқатилиши тақиқланган маълумот (масалан, зўравонликка чақириқлар, қонуний асоссиз шахсий ҳаёт маълумотлари, қонун билан қўриқланадиган сир) жойлаштирилган деб ҳисобласангиз, [email protected] манзилига «Бузилиш ҳақида хабар» мавзусида ёзинг. Биз бундай мурожаатларни асоссиз кечиктирмасдан кўриб чиқамиз ва зарур бўлса, маълумотни тузатамиз, чеклаймиз ёки олиб ташлаймиз. Муаллифлик ҳуқуқи бузилиши ҳақидаги шикоятлар «Муаллифлик ҳуқуқи ва шикоятлар» бўлимидаги тартибда юборилади. Шахсий маълумотларга оид саволлар — [email protected] манзилига.
V қисм. Алоқа
| Масала | Манзил |
|---|---|
| Таҳририят | [email protected] |
| Тузатишлар ва жавоб бериш ҳуқуқи | [email protected] |
| Бузилишлар ҳақида хабарлар, юридик масалалар | [email protected] |
| Матбуот | [email protected] |
| Манбалар учун ҳимояланган канал | [email protected], мавзу: «Ҳимояланган канал» |